ของหลวงกับความรับผิด ทรัพย์สินรัฐถูกใช้ในอาชญากรรม ใครต้องรับผิดชอบ

ของหลวงกับความรับผิด เมื่อทรัพย์สินรัฐถูกใช้ในอาชญากรรม ใครต้องรับผิดชอบ?

คำถามที่สังคมกำลังตั้งขึ้นไม่ใช่เพียงว่า “เกิดอะไรขึ้น” แต่คือ “เกิดขึ้นได้อย่างไร” โดยเฉพาะเมื่อมีข้อสงสัยว่าทรัพย์สินของรัฐ หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า “ของหลวง” อาจถูกนำไปใช้ในเหตุอาชญากรรม

ในหลักการพื้นฐานของรัฐสมัยใหม่ ทรัพย์สินของราชการไม่ใช่ของใครคนใดคนหนึ่ง แต่เป็นทรัพยากรที่อยู่ภายใต้ความรับผิดชอบของรัฐ เพื่อใช้ในภารกิจสาธารณะ การนำไปใช้จึงต้องอยู่ภายใต้กฎหมาย ระเบียบ และการตรวจสอบอย่างเข้มงวด การ “ยืม” หรือการนำไปใช้นอกภารกิจ จึงไม่ใช่เรื่องที่ทำได้โดยอิสระ หากไม่มีคำสั่งหรือเหตุผลที่ชอบด้วยกฎหมาย

เมื่อทรัพย์สินของรัฐถูกใช้ในลักษณะที่เกี่ยวข้องกับอาชญากรรม คำถามเรื่อง “ความรับผิด” จะไม่ได้หยุดอยู่แค่ผู้ลงมือเท่านั้น แต่ขยายไปถึงหลายระดับ

ระดับแรกคือ ผู้ใช้ทรัพย์สินนั้นโดยตรง หากมีการนำไปใช้ก่อเหตุ ย่อมต้องรับผิดทางอาญาอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ นี่คือความรับผิดเฉพาะบุคคล

แต่ระดับที่ลึกกว่านั้นคือ “ระบบ” ใครเป็นผู้ควบคุมทรัพย์สินนั้น? มีระบบเบิกจ่าย ตรวจสอบ และติดตามอย่างไร? มีการอนุญาตหรือการละเลยเกิดขึ้นหรือไม่? หากทรัพย์สินของรัฐสามารถถูกนำออกไปใช้โดยไม่มีการตรวจสอบ หรือถูกใช้ผิดวัตถุประสงค์ได้ นั่นสะท้อนถึงปัญหาเชิงโครงสร้างมากกว่าความผิดพลาดเฉพาะบุคคล

ในทางกฎหมาย การปล่อยปละละเลย การใช้อำนาจโดยมิชอบ หรือการไม่กำกับดูแล อาจนำไปสู่ความรับผิดของผู้บังคับบัญชาหรือหน่วยงานได้เช่นกัน เพราะรัฐไม่ได้มีหน้าที่เพียง “ถือครอง” ทรัพย์สิน แต่ต้อง “รับผิดชอบ” ต่อการใช้ทรัพย์สินนั้นด้วย

ประเด็นนี้จึงไม่ใช่เรื่องเล็ก และไม่ใช่เรื่องของคดีใดคดีหนึ่ง หากแต่เป็นคำถามต่อมาตรฐานของรัฐเองว่า ระบบของเรามีความโปร่งใสและตรวจสอบได้เพียงใด

ยิ่งในพื้นที่ที่มีความเปราะบาง เช่น จังหวัดชายแดนใต้/ปาตานี ที่ความไว้วางใจระหว่างรัฐกับประชาชนเป็นเรื่องละเอียดอ่อน การปล่อยให้เกิดข้อสงสัยว่าทรัพย์สินของรัฐอาจเกี่ยวข้องกับความรุนแรง ย่อมส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

คำถามจึงไม่ได้อยู่ที่ว่า “ผิดหรือไม่” เพียงอย่างเดียว แต่คือ “รัฐจะอธิบายอย่างไร” และ “จะรับผิดชอบอย่างไร” ต่อสิ่งที่เกิดขึ้น

เพราะในท้ายที่สุด ของหลวงไม่ใช่ของใครคนหนึ่ง แต่เป็นของประชาชนทั้งประเทศ และทุกการใช้ ต้องตอบได้ต่อประชาชนเสมอ

#NEWS #wartani_news #PATANI